Το σκάνδαλο που προκάλεσε η έρευνα του Al Jazeera, The Cyprus Papers, το 2020 ήταν σαφώς μεγαλύτερο από το σημερινό βίντεο των «επενδυτών» που ξεγέλασαν την Προεδρία. Οι πολιτικές του συνέπειες, όμως, ήταν ηπιότερες από αυτές που προκαλεί σήμερα το νέο βίντεο. Τότε παραιτήθηκαν ο Πρόεδρος της Βουλής και ένας βουλευτής του ΑΚΕΛ. Σήμερα έχει πληγεί το στενό (στενότερο δεν υπάρχει) περιβάλλον του Προέδρου της Δημοκρατίας, με τις παραιτήσεις της συζύγου του και του διευθυντή του γραφείου του (και σύγαμπρού του).
Κοινός παρονομαστής των δύο κρίσεων είναι η εγγύτητά τους με τις βουλευτικές εκλογές: το Al Jazeera ξέσπασε τον Οκτώβριο του 2020, επτά μήνες πριν από τις εκλογές του 2021· σήμερα βρισκόμαστε τέσσερις μήνες πριν από τις εκλογές του 2026.
Δεν ισχυρίζομαι ότι ο αντίκτυπος θα είναι ίδιος. Αν όμως δούμε τι συνέβη το 2021, προκύπτει ένας χρήσιμος μπούσουλας. Η αποχή (μαζί με λευκά και άκυρα) έμεινε σχεδόν αμετάβλητη, γύρω στο 37%, μεταξύ 2016 και 2021. Εκείνο που εκτινάχθηκε ήταν η αντισυστημική ψήφος: από 6,87% το 2016, σχεδόν τριπλασιάστηκε στο 19,1% το 2021 (αύξηση 179%). Τότε μόνο το ΕΛΑΜ (6,78%) πέρασε το μέτρο εισόδου· το υπόλοιπο 12,32% έμεινε εκτός Βουλής.
Οι ενδείξεις είναι καταιγιστικές.
- Σήμερα, πέραν του ΕΛΑΜ (του οποίου η αντισυστημικότητα μπάζει), δύο τουλάχιστον σχήματα –το ΑΛΜΑ και η Άμεση Δημοκρατία– δείχνουν να πιάνουν, μέχρι και τρεις φορές, το μέτρο.
- Η πιο δημοφιλής το 2021, βάσει σταυρών προτίμησης, βουλευτής Ειρήνη Χαραλαμπίδου, σίγουρα θα είναι εκτός συστημικού στρατοπέδου και ίσως μεταπηδήσει στο αντισυστημικό.
- Σε πρόσφατη δημοσκόπηση, πριν το νέο σκάνδαλο, τα αντισυστημικά κόμματα αθροίζουν ήδη 39%, με 9% αναποφάσιστους.
Αν οι τάσεις επιβεβαιωθούν στην κάλπη, τον Μάιο θα έχουμε τη μεγαλύτερη αναδιανομή πολιτικής ισχύος από το 1974.
Tο άρθρο δημοσιεύτηκε στην εφημερίδα «Ο Φιλελεύθερος».
